Hagsjá: Enn spenna á vinnumarkaði - en þó merki um betra jafnvægi
![](https://images.prismic.io/landsbankinn/d7a0a9d5-a066-11e8-aee4-0050568800ef.png?fit=max&w=3840&rect=40,0,1120,630&q=50)
Samantekt
Sé litið á meðaltal síðustu 12 mánaða hafa rúmlega 195 þúsund verið starfandi á íslenskum vinnumarkaði. Starfandi fólk var um 10 þúsund fleira nú í júní en var í júní í fyrra. Fjölgun starfandi fólks á vinnumarkaði var mikil og stöðug fram á mitt síðasta ár sé miðað við 12 mánaða meðaltal. Síðan hefur fjölgun starfsfólks verið hægari, en þó áfram stöðug.
Nú í júní var áætlað að tæplega 210 þúsund manns á aldrinum 16–74 ára hafi að jafnaði verið á vinnumarkaði. Það jafngildir 84% atvinnuþátttöku og af þeim voru um 203 þúsund starfandi og rúmlega 6 þúsund án vinnu og í atvinnuleit. Atvinnuþátttaka í júní í fyrra var 85,5%, þannig að þróunin hefur verið niður á við.
Sé litið á 12 mánaða meðaltal jókst atvinnuþátttaka stöðugt frá upphafi ársins 2015 fram til vorsins 2017. Frá maí í fyrra hefur dregið úr atvinnuþátttöku um 1,9 prósentustig, sé miðað við 12 mánaða hlaupandi meðaltal. Á þann mælikvarða er atvinnuþátttaka nú svipuð og var í upphafi ársins 2015.
Vinnutími var ívið lengri í júní en mánuðina þar á undan, en var þó 0,7 stundum styttri en í júní í fyrra. Sé miðað við 12 mánaða meðaltal var vinnutíminn í júní einnig svipaður og mánuðina á undan eftir styttingu sem varð síðastliðið haust.
Fjöldi starfandi jókst töluvert á milli maí og júní og sama má segja um meðalvinnutíma þeirra sem voru í starfi. Vinnuaflsnotkun jókst því töluvert á milli mánaða. Þar sem sveiflur í tölum eru töluverðar milli mánaða er erfitt að meta breytingar á vinnuaflsnotkun eftir mánuðum. Sé litið á breytinguna milli 2. ársfjórðungs 2017 og 2018 er staðan sú að vinnutími styttist um 0,7% á meðan fjöldi starfandi jókst um 1,3%. Það þýðir að vinnuaflsnotkun eða heildarvinnustundum fjölgaði um 0,6% á þessu tímabili. Á 1. ársfjórðungi jókst vinnuaflsnotkun um 2,3%. Töluverður kraftur virðist því enn fyrir hendi á vinnumarkaðnum, þótt breytingarnar séu ekki jafn mikið upp á við og á síðustu árum.
Sé litið á 12 mánaða hlaupandi meðaltal hefur atvinnuleysi verið nær óbreytt lengi eftir að það minnkaði stöðugt fram á mitt síðasta ár. Meðalatvinnuleysi síðustu 12 mánaða miðað við mælingar Hagstofunnar var 2,8% í júní og hefur sú tala verið nær óbreytt í eitt ár og var 2,2% í júní í fyrra. Meðalatvinnuleysi síðustu 12 mánaða samkvæmt tölum Vinnumálastofnunar um skráð atvinnuleysi var 2,1% nú í júní, en 2,2% í júní í fyrra. Atvinnuleysi virðist því hafa náð lágmarki og er þess ekki að vænta að það dragi meira úr því.
Meðalatvinnuleysi síðustu 12 mánaða er enn mest á Suðurnesjum, bæði meðal karla og kvenna, og næst mest á Norðurlandi eystra hjá báðum kynjum. Höfuðborgarsvæðið kemur þar á eftir. Minnsta atvinnuleysið er á Norðurlandi vestra eins og verið hefur. Atvinnuleysi kvenna var meira en karla á þessu tímabili, alls staðar nema á Vestfjörðum, þar sem karlar höfðu vinninginn.
Eins og margoft hefur verið fjallað um hefði þensla á vinnumarkaði orðið verulega meiri en raunin varð ef ekki hefði komið til umtalsverður innflutningur á vinnuafli til landsins. Þessi þróun hefur haldið linnulaust áfram. Á 2. ársfjórðungi 2018 voru erlendir ríkisborgarar búsettir hér á landi rúmlega 41 þúsund, eða um 12% þjóðarinnar, og er þetta hlutfall mun hærra á meðal fólks á vinnualdri. Á þessu ári hefur erlendum ríkisborgurum fjölgað um 4,3% miðað við sama tíma á síðasta ári. Á sama tíma hefur Íslendingum fjölgað um 0,8%. Á fyrri hluta þessa árs voru aðfluttir útlendingar umfram brottflutta á aldrinum 20-59 ára rúmlega 3.200 og voru um 11% fleiri en var á sama tíma síðasta árs. Það er því ljóst að ekkert lát er á tilflutningi vinnuafls.
Lesa Hagsjána í heild
Hagsjá: Enn spenna á vinnumarkaði - en þó merki um betra jafnvægi (PDF)
![Bílar](https://images.prismic.io/landsbankinn/c195b273-11c9-45e8-9700-2ebe993ad2a6_Bilar-1920.jpg?fit=max&w=3840&rect=130,0,1660,1245&q=50)
![Paprika](https://images.prismic.io/landsbankinn/a06f0e51-f8d7-4614-95bf-d3f9a1b06eba_Paprika-iStock-518590344-2020.jpg?fit=max&w=3840&&q=50)
![Flutningaskip](https://images.prismic.io/landsbankinn/0726d233-96f0-40e5-b26c-7c51ce7e3b01_Loftmynd-flutningaskip.jpg?fit=max&w=3840&rect=290,0,1731,1298&q=50)
![Hús í Reykjavík](https://images.prismic.io/landsbankinn/87ed3177-9369-4059-a8fe-03efa50f12a3_reykjavik-backyard-traditional-houses-iStock-1247730448-1920.jpg?fit=max&w=3840&&q=50)
![Rafbíll í hleðslu](https://images.prismic.io/landsbankinn/71496b34-4d94-4f7a-8c8a-343024257f9f_Rafbilagrein-juni-2021-iStock-1083483102.jpg?fit=max&w=3840&rect=292,0,4667,3500&q=50)
![](https://images.prismic.io/landsbankinn/f914dab3-8c34-11e9-9109-005056be2922.jpg?fit=max&w=3840&rect=83,0,1335,1001&q=50)
![](https://images.prismic.io/landsbankinn/35de1bcf-c5e3-4cd3-ae60-cf32894ad792_LB_Office_11200+1920px.jpg?fit=max&w=3840&rect=107,0,1707,1280&q=50)
![Kortagreiðsla](https://images.prismic.io/landsbankinn/11f68368-58d0-438c-9585-b359c113b41c_Posi-erl-greidslukort.jpg?fit=max&w=3840&rect=233,0,3733,2800&q=50)
![Bananar í verslun](https://images.prismic.io/landsbankinn/a3185233-5404-4693-a202-1dc4493032fc_Bananar-1920x1280.jpg?fit=max&w=3840&rect=107,0,1707,1280&q=50)
![](https://images.prismic.io/landsbankinn/812d39a3-e4a4-48e8-b293-01f5b47b9606_Landsbankinn_Irma_Abstrakt_017.jpg?fit=max&w=3840&rect=331,330,881,661&q=50)